يکي از بخشهاي مهم هر رهنمود ، طراحي و تهيه تکاليف مناسب است که به دانش آموز کمک کند تا خطاهايش کاهش يابد و موفقيتهايش در سفر يادگيري افزون شود. بر اين اساس مفهوم تکليف درسي گسترش مي يابد وديگر نمي توان آن را در پرسش تکراري و باز نويسي متون خلاصه کرد. در واقع طراحي تکليف ، طراحي يک فرصت يادگيري براي دانش آموزاني است که نياز ويژه آموزشي دارند و اين نياز با مطالعه عملکرد گذشته فرد وتحليل خطا ها و موفقيتهايش شناخته مي شود و اين کار تنها از طريق ارزشيابي توصيفي ممکن است. به عنوان مثال معلمي در بررسي عملکرد" خواندن " دانش آموز متوجه مي شود که در تمايز بين حرف "ج" و "خ" و "چ" دقت کافي ندارد. معلم با درک اين مشکل براي او تکليفي طراحي مي کند که در آن کلمات مشابه با حروف فوق آمده است و دانش آموز بايد آنها را بخواند.
بنا بر آنچه گذشت تکليف درسي تنوع زيادي دارد و هر معلم مي تواند بر اساس شرايط خاص تکاليف ابتکاري، طراحي کند.لازم به ذکر است که منابعي که براساس آن معلم اقدام به طراحي تکليف مي کند، متعددند .به جز وضعيت يادگيري دانش آموز که در بالا توضيح داده شد مي توان به اهداف و انتظارات آموزشي و همچنين روشهاي تدريس اشاره کرد که منابعي هستند که مي توان بر مبناي آنها تکليف براي دانش آموز طراحي کرد. براي آشنايي با انواع تکاليف ، در ادامه به تقسيم بنديهاي به عمل آمده از آن اشاره مي شود .
تكاليف درسي از منظر تعداد دانش آموزان درگير به سه دسته تقسيم مي شود:
1- تكاليف عمومي: تكالـيفي كه براي تمــامي دانش آموزان كلاس در نظر گرفتــه مي شود.
2- تكاليف گروهي: فعاليت گروهي در كلاس درس امروزه بسيار مورد اقبال معلمان است، معلمان تلاش مي كنند تعداد محدودي از بچه ها را دريك گروه خاص سازمان داده وآن ها را براي انجام فعاليتهاي خاص به مشاركت وادار كنند. تكاليف گروهي براساس نوع گروه وهدف گروه ارائه مي شود. مهم اين است كه تكاليف گروهي بايد قابليت انجام گروهي را نيز داشته باشد وآنها را به تعامل وهمفكري وادارد.
3- تكاليف انفرادي: اين تكاليف براساس شناخت معلم از ويژگيهاي دانش آموز ارائه مي شود. وجود تفاوتهاي فردي در بين دانش آموز، اين دسته از تكاليف را ضروري مي نمايد.
معلم مي تواند براساس شناختي كه از دانش آموزان خاصي پيدا كرده و به فرض اورا در يك زمينه ضعيف ديده است براي او تكليفي خاص تعيين کند تا ضعفش جبران گردد يا اين كه كاملاً برعكس، دانش آموزي در حوزه اي قوي است و مي توان تكاليفي ويژه براي او در نظر گرفت. به فرض در مهارتهاي هنري مي توان براي كودكي كه شايستگي خاصي دررشته اي از خود نشان داده تكليفي خاص پيشنهاد كرد.
تكاليف درسي را از نظر محتوا مي توان به چهار گروه تقسيم كرد
1- تكاليف تمريني: اين نوع تكاليف قديمي ترين ورايج ترين تكاليف درسي در مدارس هستند. معمولاً به صورت كتبي وجهت تثبيت يادگيري به روش تكرار وتمرين انجام مي گيرد اين تكاليف در صورت كثرت استفاده ملال انگيز وخسته كننده است است و اگر بيش از حداستفاده شود همان مشقهاي پرمشقتي است كه همه ما تجربه آن را در ذهن داريم. لذا ازاين نوع تكاليف در حــد واندازه خود بايد اســتفاده كرد وپيشنهاد مي شود عمده اين گونه تكاليف در مدرسه انجام گيرد.
2- تكاليف آماده سازي وآمادگي : اين گونه تكاليف بيشتر براي درسهاي روزهاي بعد به كار مي رود؛ مثلاً اگر قرار است هفته آينده درس گياهان تدريـس شـود شما مي توانيد از پيش به دانش آموزان خود بگوييد كه بخش گياهان را ورق بزنند يا اين كه تعدادي برگ يا دانه گياهان را جمع آوري كرده ،به كلاس درس بياورند ويا تكاليفي شبيه اين را انجام دهند. شما بااين كار درآنها آمادگي ايجاد كرده ايد.
3- تكاليف بسطي وامـتدادي: اين نوع تكالــيف شاگردان را از سطح كلاس بالاتر مي برد ودانش ومهارت وتجربه آنها را توسعه مي دهد. اين تكاليف مي تواند به صورت پروژه به دانش آموزان ارائه شود. مثلاً به دانش آموزاني گفته شود كه در كتابخانه كتابي درباره سنگها پيدا كنند وقسمتهايي از آن را به كلاس ارائه دهند.
4- تكاليف خلاقيتي: اين تكاليف دانش آموزان را وادار مي كند به روش واز راه جديدي كاري را انجام دهد يا اثر كاملاً جديدي از خود ارائه دهند .دردرس هنر اين تكاليف جايگاه خاصي دارد.
پس از آشنايي با انواع تكاليف، لازم است گفته شود كه تكاليف درسي متنوع بوده، بهتر است از تمامي اشكال آن در كلاس درس استفاده شود. تكالــيف انجام شده دانش آموز اگر برجستگي خاصي دارد ومي تواند منبعي براي داوري در خصوص ميزان پيشرفت تحصيلي وي باشد ، در پوشه كار نگهداري شود. اگر گروه خاصي از نوع تكاليف انجام شده بعد از مدتي دركنار هم قرار گيرد، مي توان برمبناي آن چگونگي پيشرفت دانش آموز را مطالعه كرد ونظر داد.
از آنجا كه كمك بيش از حد ويا حتي انجام تكاليف توسط والدين پديده اي شايع است معلمان مي توانند با توجيه دقيق والدين كه هدف اين تكاليف چيست وهدف ارزشيابي از اين تكاليف چيست والدين را به برخورد عاقلانه با تكاليف درسي دعوت كنند.

http://noamooz.blogfa.com/cat-3.aspx            بوستان مهر